Slaapapneu is een ernstige aandoening die zowel je slaapkwaliteit als je algemene gezondheid kan beïnvloeden. Het zorgt ervoor dat je luchtwegen tijdelijk sluiten, waardoor je tijdelijk niet kunt ademen tijdens je slaap.
Het eerste symptoom van obstructieve slaapapneu (OSA) is meestal snurken. Snurken wordt veroorzaakt door een vernauwing van de luchtwegen, vooral achter in de keel. Als je luchtwegen tijdens de slaap te veel vernauwen, wordt de lucht die je inademt sneller door de vernauwing getrokken. Dit zorgt ervoor dat het zachte weefsel achter in je keel uitdroogt en gaat trillen. Het geluid dat hierdoor ontstaat, is wat de meeste mensen kennen als snurken.
In sommige gevallen wordt de luchtweg zo nauw dat de wanden van de luchtweg aan elkaar kleven en zich afsluiten. Dit gebeurt meestal gedurende 10-30 seconden, maar kan langer voorkomen - soms wel 50 keer per uur of zelfs meer. Wanneer de luchtweg zich uiteindelijk weer opent, zul je een luide, hevige snurk produceren. Dit staat bekend als een apneu. Soms sluit de luchtweg zich niet volledig, maar wordt hij zo nauw dat je een zuurstofdaling in je bloed ervaart. Dit wordt een hypopneu genoemd. Frequente apneus en hypopneus betekenen dat je hoogstwaarschijnlijk OSA hebt.
Gedurende de nacht wordt je lichaam voortdurend wakker of naar een lichtere slaapfase gebracht om weer adem te kunnen halen. Hierdoor krijgen mensen met OSA vaak geen diepe, herstellende slaap, wat leidt tot extreme vermoeidheid en slaperigheid overdag.
Alle vormen van slaapapneu zorgen ervoor dat er minder zuurstof in je bloed circuleert dan je lichaam nodig heeft. Onderzoek toont aan dat onbehandelde OSA vaak leidt tot hoge bloeddruk, wat het risico op ernstige aandoeningen zoals hartziekten en beroertes verhoogt. Daarnaast is OSA ook in verband gebracht met een verhoogd risico op het ontwikkelen van type 2 diabetes.
Overmatige slaperigheid overdag kan problemen veroorzaken in het dagelijks leven. Een gebrek aan kwaliteitsslaap wordt in verband gebracht met depressie, concentratieproblemen en stemmingswisselingen. Daarnaast kan vermoeidheid je reactietijd aanzienlijk vertragen, waardoor taken zoals autorijden gevaarlijk kunnen worden.
Slaapapneu kan mensen van elke leeftijd treffen. Risicofactoren voor OSA zijn onder andere:
- Overgewicht. Overtollig vet rond de nek kan druk uitoefenen op de luchtwegen, waardoor het moeilijker wordt om te ademen.
- Man zijn. Het is niet bekend waarom, maar slaapapneu komt vaker voor bij mannen dan bij vrouwen.
- 40 jaar of ouder zijn. Hoewel slaapapneu op elke leeftijd kan voorkomen, komt het vaker voor bij mensen ouder dan 40 jaar.
- Alcohol. Veel drinken kan leiden tot gewichtstoename, wat het risico op slaapapneu aanzienlijk verhoogt.
- Een grote nek hebben. Een kraagomvang van 43 cm (17 inch) verhoogt de kans op slaapapneu.
- Roken. Roken veroorzaakt ontsteking en vochtretentie in de bovenste luchtwegen, wat kan leiden tot ademhalingsmoeilijkheden.
- Menopauze. De veranderingen in de hormoonspiegels tijdens de menopauze kunnen ervoor zorgen dat je keelspieren meer ontspannen dan normaal.
- Genetische aanleg. Als slaapapneu in de familie voorkomt, kunnen er genen van je ouders geërfd zijn die je vatbaarder maken voor slaapapneu.
- Verstopte neus. OSA komt vaker voor bij mensen met een verstopte neus.
Symptomen van slaapapneu als je wakker bent zijn onder andere:
- Vaak wakker worden met hoofdpijn
- Overmatige slaperigheid overdag (je nog steeds moe voelen na een hele nacht slapen)
- Moeite met concentreren
- Laag libido
- Prikkelbaarheid en stemmingswisselingen
- Depressie
Symptomen van slaapapneu tijdens het slapen zijn onder andere:
- Overmatig of luid snurken
- Perioden van moeizame ademhaling
- Naar adem happen of stikken tijdens de slaap
- Vaak naar het toilet moeten gaan 's nachts
Als je vermoedt dat je slaapapneu hebt, is het verstandig om dit eerst met je arts te bespreken. Hij of zij kan een officiële diagnose stellen en de behandeling aanbevelen die het meest geschikt voor je is.
Veranderingen in levensstijl
Als bij je obstructieve slaapapneu (OSA) is vastgesteld, kunnen bepaalde levensstijlaanpassingen je toestand aanzienlijk verbeteren. Deze omvatten:
-
- Afvallen
- Stoppen met roken
- Meer bewegen
- Je alcoholgebruik verminderen
Continue Positieve Luchtwegdruk (CPAP)
Als in het Verenigd Koninkrijk OSA bij je wordt vastgesteld, is CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) een van de belangrijkste behandelingen die door de NHS wordt goedgekeurd.
Gebruikers van CPAP krijgen een apparaat en een masker dat tijdens de slaap over de neus en mond wordt gedragen. Het werkt door de luchtdruk in je bovenste luchtweg en keel te verhogen. Dit helpt om je luchtweg open te houden, zodat je normaal kunt ademen.
Hoewel CPAP een effectieve behandeling is, kan het oncomfortabel en lawaaierig zijn. Onderzoek toont aan dat tot 60% van de patiënten CPAP opgeeft. Als je momenteel een CPAP-apparaat gebruikt maar het moeilijk vindt om ermee om te gaan, kan het gevaarlijk zijn om zomaar te stoppen met de behandeling. Bespreek altijd eerst met je arts of er andere geschikte behandelopties zijn voor jouw OSA.
Orale hulpmiddelen/Mandibulaire beweeglijkheidsapparaten (MAD's)
Een andere door de NHS goedgekeurde behandelingsoptie voor OSA is een mondstuk (ook wel mandibulair repositieapparaat, snurkbeugel of anti-snurk mondstuk genoemd). Deze apparaten lijken op een gebitsbeschermer en werken door je onderkaak naar voren te houden (of te voorkomen dat deze naar achteren zakt) tijdens de slaap. Dit helpt je luchtwegen open te houden, waardoor ze 's nachts niet dichtklappen. Met een mondstuk kun je vrij en stil ademen, wat je slaapkwaliteit aanzienlijk kan verbeteren.
Welke behandeling is het beste voor mij?
Lichte/matige slaapapneu
Als je milde tot matige slaapapneu hebt, is de kans groot dat je die met succes kunt behandelen door je levensstijl aan te passen en een mondstuk te gebruiken. Je kunthier meer te weten komen over hoe het Snoreeze Slaapbeugel milde tot matige OSA behandelt door hier te klikken.
Ernstige OSA
Als uw slaapapneu ernstig is, is de meest effectieve behandeling voor u waarschijnlijk een CPAP-apparaat (hoewel sommige mensen vinden dat een oraal apparaat nog steeds goed voor hen werkt, of goed werkt in combinatie met CPAP). Uw arts kan u adviseren over de beste manier om uw OSA te behandelen.
